ئۇيغۇر تىلىدىكى قىسمەن رەڭلەر

From Uyghurpedia- Uyghur Énsiklopédiyisi
Jump to: navigation, search



ئۇيغۇر تىلىدىكى قىسمەن رەڭلەر


ئوقيا تەييارلىغان



ئاچ بېغىر رەڭ

ئاچ بىنەپشە رەڭ

ئاچ ھاۋا رەڭ

ئاچ كۈل رەڭ

ئاچ قىزىل رەڭ

ئاچ قوڭۇر رەڭ

ئاچ رەڭ

ئاچ سېرىق رەڭ

ئاچ يېشىل

ئالىيېشىل [سۈپ] ئالا+يېشىل [ ئاساسەن يېشىل تۈس بىلەن ئاجرىلىپ تۇرىدىغان ئالا- بۇلا : ئالىيېشىل كۆڭلەك . ئالىيېشىل رەڭ .

ئالتۇن رەڭ

ئاق - يېشىل

ئاق سۈپ . پاختا ، قار ياكى سۈت رەڭدىكى

ئاق بوز رەڭ

ئاق كۈل رەڭ

ئاق سېرىق رەڭ

ئاق سېرىققا مايىل رەڭ

ئاقۇچ كۈل رەڭ

ئاقۇچ كۈمۈش رەڭ

ئاقۇچ رەڭ

بېغىر رەڭ

بىنەپشە رەڭ

بوز رەڭ

چاي رەڭ

دات رەڭ

دېڭىز كۆكى رەڭ

ھال قىزىل رەڭ

ھال رەڭ [ > گ سەن < ① ئاچ قىزىل بولىدىغان بىر خىل مۇرەككەپ رەڭ . ②شۇ خىل رەڭگە ئىگە : ھال رەڭ ياغلىق . ھال رەڭ كۆڭلەك .

ھاۋا رەڭ[ > گ سەن < ① ئوچۇق سۇس كۆك بولىدىغان بىر خىل مۇرەككەپ رەڭ

جىگەر رەڭ

كۆك ① [Ⅰ سۈپ . تىنىق ئاسمان رەڭگىدىكى ، قېنىق ھاۋا رەڭ ، ماۋى : كۆك ئامفىبول . كۆك قاشتېشى . كۆك كۆز . كۆك ياقۇت . ② ئى . يەر ئۈستىدە گۈمبەز شەكلىدە كۆرۈنۈپ تۇرغان ھاۋا قاتلىمى ، ئاسمان : كۆكتە ئۇچماق . كۆكتە پەرۋاز قىلماق . كۆككە كۆتۈرۈلمەك . ③ ئى . يېڭى چىققان ، ئۆسۈۋاتقان ئوت - چۆپ : ماللار كۆككە توي-دى . ④ ئى . كۆكتات )ئاساسەن بېدىنىڭ يۇمران ۋاقتى كۆزدە تۇتۇلىدۇ( : كۆك چۆچۈرىسى . كۆك سامسىس-ئى . ⑤ سۈپ . يېشىل : كۆك تاماكا . كۆك ئامۇت . كۆك ئەمەن . كۆك بانان . ⑥ سۈپ . پىشمىغان ، خام )مېۋە-چېۋە ، يەل-يېمىش ھەققىدە( : كۆك غورا . ⑦ ئى . سەي-كۆكتاتلارنىڭ يوپۇرمىقى : سەۋزە كۆكى . ⑧ ئى . تاياق زەربىسى ياكى باشقا بىرەر نەرسىنىڭ قاتتىق تېگىشىدىن بەدەندە قالغان كۆك رەڭلىك ئىز : بەدەنگە كۆك چۈشمەك .

كۆك كۈل رەڭ

كۆكۈچ

كۆكۈچ ئاق رەڭ

كۆكۈچ كۈل رەڭ

كۆكۈچ سۆسۈن

كۈل رەڭ

كۈل رەڭ ئارىلاش كۆك رەڭ

كۈل رەڭگە مايىل قارا

كۈل رەڭگە مايىل قىزىل

كۈل رەڭگە مايىل يېشىل

كۈمۈش رەڭ

كۈرەڭ [سۈپ . پور رەڭ ، قوڭۇر : ئەترەت باشلىقى ئاتتىن چۈشۈپ كۈرەڭ قاشقىنى ھارۋىنىڭ شوتىسىغا باغلىدى .

ماش رەڭ

ماۋىي [سۈپ] ئە [كۆك ، ھاۋا رەڭ : ماۋىي كۆڭلەك .

مېغىز رەڭ

مەللە ] ئە [ ① [ سۈپ . توپا رەڭگە مايىلراق ئاچ سېرىق رەڭ ، سارغۇچ : مەللە رەڭ . مەللە چاپان . مەللە توخو . مەللە يىپەك

مىس رەڭ

نارەنجى [ ] پ [ ① ئى> گ سەن <قىزىل بىلەن سېرىقنىڭ قوشۇلىشىدىن پەيدا بولغان ، ئاپېلسىن ياكى كاۋا چېچ-ئىكى-گ-ئە -ئوخشايدىغان بىر خى-ل مۇرەككەپ رەڭ .

ناۋات رەڭ

نىل رەڭ

ئوچۇق قىزىل رەڭ

پور كۈل رەڭ

پور رەڭ

قان رەڭ

قارا [①Ⅱ سۈپ . كۆمۈر ياكى قازان كۈيىسى رەڭگىدىكى ، »ئاق«نىڭ ئەكسى : قارا چاچ . قارا قازان . قارا تاش .

قارا - قۇرا [قارا ۋە قارىغا مايىل رەڭدىكى ، قارا كۆرۈنىدىغان : ئەتراپ ئاق قار بىلەن قاپلانغاچقا ، خېلى يىراقتىكى قارا - قۇرا نەرسىنى ئوڭاي پەرق ئەتكىلى بولمايتتى

قارا بىنەپشە رەڭ

قارا كۈل رەڭ

قارا قىزىل رەڭ

قارا قوڭۇر رەڭ

قارامتۇل

قارامتۇل كۈل رەڭ

قارامتۇل سېرىق رەڭ

قارامتۇل زەيتۇن رەڭ

قارىماي رەڭ

قازان كۈيىسى رەڭ

قېنىق [سۈپ . رەڭ جەھەتتىن تازا تويۇنغان ، قويۇق ، توق : قېنىق قىزىل . ∥ قېنىق دەملەنگەن چاي .

قېنىق بىنەپشە رەڭ

قېنىق ھاۋا رەڭ

قېنىق كۈل رەڭ

قېنىق قىزىل

قېنىق يېشىل رەڭ

قىرمىز )ئى( [سۈپ] پ [يېزت . رەڭگى قىزىل ، قىزىل : قىرمىزى گۈل . ∥ دىل كۆكىنىڭ ماھى ئۇ ، گۈزەللەرنىڭ شاھى ئۇ ، بولبۇل بولۇپ تەلمۈردۈم ، گۈل قىرمىزى كۆرۈندى .

قىزغۇچ بېغىر رەڭ

قىزغۇچ مىس رەڭ

قىزغۇچ قوڭۇر رەڭ

قىزغۇچ رەڭ

قىزغۇچ سېرىق رەڭ

قىزغۇچ سۆسۈن رەڭ

قىزىل Ⅰ[ سۈپ . قان رەڭگىدىكى ، قان رەڭلىك : قىزىل بېغىر رەڭ

قىزىل قوڭۇر رەڭ

قىزىل توپا رەڭ

قوغۇشۇن رەڭ

قوڭۇر [سۈپ . ئاز مىقداردا يېشىل بىلەن قىزىلنىڭ ئارىلاشمىسىدىن ھاسىل بولغان ، كۆرۈنۈشى دەرەخنىڭ پورىغا ئوخشاش ، پور : قوڭۇر رەڭ .

قوڭۇر قارا رەڭ

قوڭۇر قىزىل رەڭ

قوڭۇر سېرىق رەڭ

قوڭۇر يېشىل

قوڭۇرغا مايىل كۈل رەڭ

رەڭ [ئى ] پ [ ① نەرسىلەرنى بوياش ئۈچۈن ئىشلىتىلىدىغان ماددا ، بوياق . ② جىسىملاردىن چىققان ، قايتقان ياكى ئۆتكەن نۇر دولقۇنلىرىنىڭ كۆرۈش سەزگۈ ئەزالىرىمىزدا قالدۇرغان تەسىرى . ③ ھ-ئىيلە-مىكىر ؛ ساختىلىق ، نەيرەڭ : ئۇرۇشنىڭ بىرى جەڭ ، توق-قۇزى رەڭ )ماقال( .

رەڭگارەڭ [سۈپ] پ [ھەر خىل رەڭدىكى ، رەڭمۇرەڭ : شەرىپە رەڭگارەڭ گۈللەرگە كۆز تاشلىدى .

سارغۇچ ئاق رەڭ

سارغۇچ [سۈپ . سېرىقق-ئا مايى-ل ، سېرىققا يېقىن رەڭدىكى : تاللارنىڭ تۆكۈلگەن سارغۇچ يوپۇرماقلىرى كىشىلەرنىڭ ئايىغىدا ئۇچۇشۇپ يۈرەتتى .

سارغۇچ ئاق رەڭ

سارغۇچ كۈل رەڭ

سارغۇچ قارا رەڭ

سارغۇچ قوڭۇر رەڭ

سارغۇچ رەڭ

سارغۇچ يېشىل

سارغۇچ يېشىل رەڭ

سېرىققا مايىل كۈل رەڭ

شاپتۇل چېچى

شاپتۇل چېچىكى رەڭ

شەلپەر رەڭ[> گ سەن① <قىزىل ئاپېلسىننىڭ پوستىغا ئوخشاش بىر خىل قىزغۇچ سېرىق رەڭ : قۇياش پېتىپ ئۇپۇقنىڭ يۈزى قىزارغاندا شەلپەر رەڭ ئېلىپ ، پىكىرلەشتى سەككىز - ئون جەڭچى ، ئىشتىن چۈشۈپ لاگېرغ-ئا كېلىپ . ② شۇ خىل رەڭ بېرىلگەن ياكى شۇ خىل رەڭدىك-ئى : شەلپەر رەڭ لېنتا .

سىياھ[] پ ① [سۈپ . قارا ، قارا رەڭلىك : ئۇ نېمىشقا ئەرزىمەيدىغان ئىشلارغا كۆڭلىنى سىياھ قىلىدۇ ، نېمىشقا بۈگۈنكى كۈننىڭ قەدرىگە يەتمەيدۇ؟! ②ئى . خەت يازغاندا گاڭبى ياكى شۇنىڭغا ئوخشاش قەلەملەرگە ئىچۈرۈش ئۈچۈن تەييارلانغان رەڭلىك سۇيۇقلۇق : قىزىل سىياھ .

سۆسۈن [سۈپ] پ [قىزىل بىلەن كۆكنىڭ قوشۇلىشىدىن ھاسىل بولغان ، بىنەپشە رەڭ .

سۆسۈن [سۈپ] پ [قىزىل بىلەن كۆكنىڭ قوشۇلىشىدىن ھاسىل بولغان ، بىنەپشە رەڭ .

سۆسۈن قىزىل

سۆسۈن سېرىق رەڭ

سۇس بېغىر رەڭ

سۇس بىنەپشە رەڭ

سۇس ھاۋا رەڭ

سۇس كۆك رەڭ

سۇس قىزىل رەڭ

سۇس قوڭۇر رەڭ

سۇس سارغۇچ قوڭۇر

سۇس سېرىق رەڭ

سۇس سۆسۈن

سۇس يېشىل رەڭ

سۈت رەڭ

تاغىل [① سۈپ . ئوخشاشمىغان رەڭ سىزىقچىلىرى بولغان : تاغىل مۈشۈك . تاغىل ئىنەك . ② ئى> بوت <ئالمىنىڭ بىر خىل سورتى . رەڭگى قىزىل بېغىر رەڭ ، تاغىل بولىدۇ .

تېرە رەڭ

تىنىق ئاسمان رەڭ

تۆمۈر قارا رەڭ

توپا رەڭ

توق بېغىر رەڭ

توق كۈل رەڭ

توق قىزىل

توق قوڭۇر رەڭ

توق يېشىل رەڭ

توخۇ ئېتى رەڭ

تۈس [ئى ① رەڭ بوياقلارنىڭ بىر - بىرىدىن پەرقلىنىدىغان ئايرىم تۈرى ؛ رەڭ : ئۇ قولىنى بېشىغا تىرەپ كۆپكۈك تۈس ئالغان دېرىزىگە ، ئاسماندىكى يۇلتۇزلارغا ئۇزاق قاراپ ئولتۇردى

تۇتۇق كۈل رەڭ

تۇتۇق قوڭۇر

تۇتۇق رەڭ

تۇتۇق سۆسۈن رەڭ

تۇتۇق سۆسۈن رەڭ

تۇتۇق يېشىل رەڭ

تۇخۇم ئېقى رەڭ

يات رەڭ [ ① > گ سەن < رەڭسىز سىستېمىغا مەنسۇپ بولغان رەڭ . مەسىلەن ، قارا ، ئاق ، كۈل رەڭ ، ئالتۇن رەڭ ، كۈمۈش رەڭلەرگە ئوخشاش . بۇلار رەڭ تۈسىنى تەڭشەش رولىنى ئوينىغاچقا ، »قۇتۇلدۇرغۇچى رەڭ« دەپمۇ ئاتىلىدۇ . ساپ ئاق ۋە ساپ قارا رەڭلەرنى تېپىش قىيىن ، رەڭ سپېكتىرىدا بۇنداق رەڭ خىلى يوق . شۇڭا ئاق رەڭ »ئىنفرا رەڭ« ؛ قارا رەڭ »ئۇلترا رەڭ« دەپ ئاتىلىدۇ .>

يات رەڭ [ ① > گ سەن < رەڭسىز سىستېمىغا مەنسۇپ بولغان رەڭ . مەسىلەن ، قارا ، ئاق ، كۈل رەڭ ، ئالتۇن رەڭ ، كۈمۈش رەڭلەرگە ئوخشاش . بۇلار رەڭ تۈسىنى تەڭشەش رولىنى ئوينىغاچقا ، »قۇتۇلدۇرغۇچى رەڭ« دەپمۇ ئاتىلىدۇ . ساپ ئاق ۋە ساپ قارا رەڭلەرنى تېپىش قىيىن ، رەڭ سپېكتىرىدا بۇنداق رەڭ خىلى يوق . شۇڭا ئاق رەڭ »ئىنفرا رەڭ« ؛ قارا رەڭ »ئۇلترا رەڭ« دەپ ئاتىلىدۇ .> ②گېول <مىنېراللارنىڭ بىر خىل رەڭگى ، يەنى سىرتتىن كەلگەن رەڭلىك ماددىلارنىڭ مېخانىكىلىق ئارىلىشىشى نەتىجىسىدە پەيدا بولغان مىنېرالنىڭ بويالغان رەڭگى . بۇ رەڭنىڭ خىمىيىلىك مىنېرال تەركىبىنىڭ ئۆز قۇرۇلمىسى بىلەن مۇناسىۋىتى يوق . مەسىلەن ، ساپ كۋارتس رەڭسىز ، سۈزۈك مىنېرال بولۇپ ، ئارىلاشمىلار نەتىجىسىدە بىنەپشە ، قىزىل گۈل رەڭ ، سۈت ئاق ، ئىس رەڭلەردە بولىدۇ .

يېشىل [① ئى > گ سەن < كۆك بىلەن سېرىقنىڭ قوشۇلۇشىدىن ھ-ئاس-ئى-ل بولىدىغان ۋە ئوت - چۆپ ،دەل - دەرەخلەرنىڭ يوپۇرمىقىغا ئوخشايدىغان ئارا رەڭ .

يېشىل [① ئى > گ سەن < كۆك بىلەن سېرىقنىڭ قوشۇلۇشىدىن ھ-ئاس-ئى-ل بولىدىغان ۋە ئوت - چۆپ ،دەل - دەرەخلەرنىڭ يوپۇرمىقىغا ئوخشايدىغان ئارا رەڭ . دولقۇن ئۇزۇنلۇقى 005 - 035 مىللىمىكروم بولىدۇ . ② سۈپ . شۇ خىل رەڭگە ئىگە ، شۇ خىل رەڭدە بويالغان ياكى شۇ خىل رەڭ بېرىلگەن : يېشىل ياغلىق .

يېشىل ئارىلاش كۈل رەڭ

يېشىلغا مايىل قارامتۇل كۈل رەڭ

يېشىلغا مايىل قوڭۇر رەڭ

يېشىل-سېرىق رەڭ

يۇلغۇن چېچىكى رەڭ [ > گ سەن < يۇلغۇن چېچىكىگە ئوخشاش رەڭ ، يەنى قىزىلغا مايىل سۇس سۆسۈن بولغان بىر خىل مۇرەككەپ رەڭ .

زەمباقى [ئى . دىال . كۆك بىلەن يېشىل ئارىلىقىدىكى رەڭ .

زەڭگەر [سۈپ] پ [يېشىل بىلەن كۆك ئوتتۇرىسىدىكى ، ئاچ ھاۋا رەڭ ، ماۋى : زەڭگەر رەڭ .

زەڭگەر [سۈپ] پ [يېشىل بىلەن كۆك ئوتتۇرىسىدىكى ، ئاچ ھاۋا رەڭ ، ماۋى : زەڭگەر رەڭ . * زەڭگەر ئاسماندا بۇلۇتلار ئۈزمەكتە ئىدى .

زەيتۇن دېڭىز كۆكى رەڭ-گىدىكى

زەيتۇن رەڭ

زىغىر رەڭ